Nadpobudliwość jelita grubego jest jednym z tych schorzeń, o którym często się słyszy i tak naprawdę nie wiadomo skąd się bierze. Chronicznie wzdęty brzuch, który daje oznaki silnego bólu a także zaparcia przy każdej wizycie w toalecie i nie dające świętego spokoju biegunki – to musi być IBS. Co sprawia, że zespół jelita drażliwego jest aż tak uciążliwy w przebiegu? Jak go leczyć i jaką zastosować dietę? Zapraszamy do artykułu poniżej.
Co to jest zespół jelita drażliwego?
Zespół jelita drażliwego (IBS) to przewlekłe zaburzenie, które może powodować bóle brzucha, biegunkę, zaparcia i wzdęcia. Jest to zaburzenie czynnościowe, w którym jelito grube nie pracuje wydajnie. Dzieje się tak z powodu nieprawidłowych skurczów, które mają miejsce w przewodzie jelitowym. IBS może być spowodowany stresem, lękiem, depresją lub zmianami hormonalnymi.
Jakie są rodzaje zespołu jelita drażliwego ?
Zespół jelita drażliwego objawia się pod 4 postaciami:
- zespół jelita drażliwego z dominującą biegunką. Jest to najczęściej występująca forma tego schorzenia. Następuje on po zjedzeniu posiłku. Charakteryzuje się licznymi stolcami, które mają niewielką objętość i którym towarzyszy zmieniający się poziom bólu,
- zespół jelita drażliwego z dominującymi zaparciami. Wypróżnienia występują zdecydowanie rzadziej niż w opisywanym powyżej przypadku, a dodatkowo są one oddawane z dużym wysiłkiem. Chory może mieć poczucie wypróżnienia niepełnego,
- mieszana postać zespołu jelita drażliwego. Jak sama nazwa wskazuje, że ten rodzaj schorzenia, charakteryzuje się naprzemiennym występowaniem zarówno zaparć jak i biegunki,
- nieokreślona postać zespołu jelita drażliwego – pozostałe przypadki zespołu jelita drażliwego.
Jakie są przyczyny zespołu jelita drażliwego?
Cały czas trwają badania nad etiologią schorzenia jakim jest IBS. Problemów może być naprawdę wiele. Prowadzone badania kliniczne podkreślają znaczenie takich czynników jak: zaburzenia motoryki jelit, nadwrażliwość trzewnej oraz zaburzenia jelitowego układu nerwowego. Dodatkowo znaczny wpływ na wystąpienie tej dolegliwości zależny jest od płci, wieku, warunków genetycznych jak i psychogennych danego człowieka. W przypadku nadwrażliwości trzewnej najprawdopodobniej powodami mogą być przebyta infekcja układu pokarmowego a także wysoki poziom stresu przed i po zatruciu pokarmowym. Dodatkowo zaburzenia lękowe, zaburzenia depresyjne oraz wysoki poziom neurotyczności w aspekcie składnika osobowości. Te elementy także przyczyniają się do pojawienia nadwrażliwości po zakażeniu pokarmowym. W kontekście zaburzenia motoryki jelit występują bardzo silne, częste skurcze jelit nawet przy niewielkim ich pobudzeniu. A to z kolei wpływa na występowanie biegunek jak też spowolnienia perystaltyki co daje w następstwie zwiększenie ilości wzdęć, zaparć oraz gazów. Zaburzenie jelitowego układu nerwowego to nic innego jak silne oddziaływanie stresu, który wpływa na aktywność receptorów jelitowego i ośrodkowego układu nerwowego dlatego zaburzenia lękowe czy zaburzenia depresyjne mają szczególny wpływ na pracę jelit. Jeżeli chodzi o napięcie emocjonalne oraz zaburzenia odżywiania to zdecydowanie można powiedzieć, że osoby borykające się właśnie z dużą ilością krytycznych momentów w życiu. Będą to: śmierć bliskiego, rozwód czy wypadek samochodowy bądź inna trauma a także bulimia czy anoreksja to jednostki narażone o wiele bardziej na wystąpienie zespołu jelita drażliwego. Nie można nie wspomnieć również o czynnikach genetycznych, gdzie problem jelitowy najprawdopodobniej już pojawił się w już w wywiadzie rodzinnym i przyjmowanych lekach. Mowa tu o środkach przeczyszczających, lekach hormonalnych, antybiotykach czy o zabiegach operacyjnych, w obrębie przewodu pokarmowego, ponieważ to również możliwe przyczyny pojawienia się zespołu jelita drażliwego.
Zespół jelita drażliwego – objawy
Głównymi objawami, które mogą być charakterystyczne dla zespołu jelita drażliwego są:
- zaburzenie rytmu wypróżnień,
- wzdęcia, gazy, zaparcia, biegunki,
- śluz w kale,
- nudności,
- ból brzucha,
- częste oddawanie moczu,
- ciągłe odbijanie,
- ból głowy, pleców,
- zgaga, pieczenie w przełyku,
- problemy z miesiączką,
- przelewanie w brzuchu.
Zespół jelita drażliwego to przede wszystkim kłopoty w obrębie brzucha. Jednak zdarza się, że występuje bardzo silny ból pleców, szczególnie w okolicy krzyża. Może zdarzyć się też, że zauważymy w naszym stolcu krew. W takim przypadku zdecydowanie należy skontaktować się z lekarzem, który pokieruje już nas do odpowiedniego specjalisty.
Dieta w zespole jelita drażliwego
Dieta w zespole jelita drażliwego to podstawa, od której należy zacząć. Najlepiej aby jadłospis zawierał takie produkty, które będą wspierały korzystne bakterie jelitowe. Do takiej żywności probiotycznej można zaliczyć: sok z kapusty kiszonej, kapustę kiszoną, ogórki kiszone, maślankę, kefir czy sery żółte. Wskazana jest również dieta eliminacyjna w postaci diety bezglutenowej. Objawy IBS są bardzo podobne do objawów pojawiających się u osób zmagających się z celiakią czy nadwrażliwością na gluten.
Leczenie zespołu jelita drażliwego
Leczenie zespołu jelita drażliwego opiera się głównie na zmianie diety a także wprowadzeniu aktywności fizycznej do swojego życia. Dodatkowo warto zastosować metody relaksacyjne, które będą regularnie pomagały w odreagowywaniu stresu. Może być to basen, spacer, bieganie, boks czy taniec. Jeżeli chodzi o kwestię związaną z odżywianiem to:
- Należy wykluczyć produkty wywołujące gazy jak: cebulę, fasolę, groch czy kapustę i jabłka,
- Warto pić jak najwięcej płynów, najlepiej żeby była to woda,
- Dobrze jest aby dodawać do potraw takie przyprawy jak: pieprz, tymianek, kminek, majeranek,
- Należy pić herbaty: mięta i szałwia, ponieważ idealnie wpływają na trawienie,
- Zaleca się również bardzo powolne rozdrabnianie pokarmu w jamie ustnej a następnie ostrożne połykanie go.
